Elazığdiyetisyenleri.

01. Elazığ'da beslenme manzarası — 2026

Elazığ; 11 ilçesi, yaklaşık 595.000 yerleşik nüfusu ve Doğu Anadolu'nun batı kapısı konumuyla; Malatya -Diyarbakır-Tunceli üçgeninin geometrik merkezinde duran, tarihi Harput'un modern uzantısı olan orta- büyük ölçekli bir Anadolu kentidir. Şehir merkezinin 1.067 metre rakımı, Keban ve Karakaya barajlarının oluşturduğu yarı ada topografyası, Hazar Gölü'nün masmavi tektonik gölü, Fırat Nehri'nin şekillendirdiği ovalar ve doğu-güney yönde Munzur-Toros dağ silsileleri Elazığ'ın coğrafi kimliğini belirler. 2026 itibarıyla Elazığ'daki diyetisyen ekosistemi beş ana damardan besleniyor: Fırat Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi, Elazığ Fethi Sekin Şehir Hastanesi başta olmak üzere kamu klinik diyetisyen kadroları; Merkez ilçede yoğunlaşan özel klinik ve poliklinik ağı; krom-mermer madenleri ve çimento- tekstil fabrikaları çevresinde şekillenen işyeri diyetisyenliği; Hazar Gölü ve Keban çevresinde yaz sezonunda aktifleşen otel-spa diyetisyenleri; ve tamamen çevrimiçi çalışan online diyetisyenler.

Diyetify üzerinde Elazığ'da onaylı profil oluşturmuş yerleşik uzman sayısı, Doğu Anadolu'nun üst dilimindedir; uzmanların büyük çoğunluğu Merkez'de, Fırat Üniversitesi çevresinde ve Gazi Caddesi- İstasyon Caddesi aksında yer alır. Kovancılar, Karakoçan ve Palu'da lokal klinikler mevcuttur; Baskil, Keban, Sivrice, Maden, Ağın, Alacakaya, Arıcak gibi ilçelerde ise nüfusun görece küçüklüğü ve merkeze yakınlığı nedeniyle online danışmanlık pratik bir tercihtir.

02. Merkez, Harput, Kovancılar, Karakoçan, Palu — ilçe profili

Elazığ'ın metropol dokusu Merkez ilçe etrafında şekillenir; Kovancılar ve Karakoçan doğuda ikincil çekim merkezleri, Palu-Baskil batı ekseni, Keban-Ağın barajın kuzey çeperi, Sivrice-Maden-Alacakaya-Arıcak ise güney madencilik-tarım ilçeleridir.

Merkez ve Harput — üniversite, hastane ve tarihi çekirdek

Elazığ Merkez; şehrin nüfusunun yaklaşık üçte ikisini barındıran, Fırat Üniversitesi ana kampüsünü, Fırat Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'ni, Elazığ Fethi Sekin Şehir Hastanesi'ni ve modern kent dokusunu içeren ana ilçe. Antik Harput; merkezin 5 km kuzeyinde, 1.240 metre rakımlı platoda, Harput Kalesi ve Ulu Camii çevresinde restore edilmiş Osmanlı sokaklarını içerir. Özel klinik yoğunluğu en yüksek yer; bariatrik cerrahi sonrası takip, PCOS, çocuk ve adölesan obezitesi, Fırat Üniversitesi öğrenci danışmanlığı ve akademik personel takibi burada yoğunlaşır.

Kovancılar — doğu Elazığ'ın büyük ilçesi

Kovancılar; Elazığ'ın en kalabalık ikinci ilçesi (yaklaşık 42.000 nüfus); Elazığ-Bingöl karayolu üzerinde konumlanan, tarım-hayvancılık ve ticaretin birleştiği canlı bir ilçe merkezi. 2020 depreminin merkez üssü olması nedeniyle son yıllarda yoğun bir yeniden yapılanma yaşadı. Diyetisyen sayısı Merkez'den sonra ikinci sırada; deprem sonrası psikososyal beslenme desteği ve çocuk obezitesi takibi ön planda.

Karakoçan — Peri Suyu vadisi ve tarım

Karakoçan; Peri Suyu vadisinde konumlanan, Bingöl'e komşu, tarım-hayvancılık ilçesi. Karakoçan peyniri (küflü peynir) ve balı ile tanınır. Diyetisyen erişimi orta düzeyde; tarım işçisi aile ve mera hayvancılığıyla uğraşan danışan profili baskındır.

Palu — Murat Nehri kıyısı, tarih ve tarım

Palu; Murat Nehri kıyısında konumlanan, tarihi Palu Kalesi ve Osmanlı köprüsüyle tanınan, tarım-hayvancılık ilçesi. Antik Sofene Krallığı'nın merkezi olmuş bu ilçede diyetisyen erişimi sınırlıdır; online danışmanlık ya da Merkez'e hibrit model yaygındır.

Baskil, Keban, Sivrice, Maden — batı ve güney çeper

Baskil (Fırat kıyısı, Türkiye'nin en tatlı kayısılarından biri olan Baskil kayısısının merkezi); Keban (Keban Barajı ve tarihi Keban Kalesi, gümüş- kurşun madenciliği geçmişi); Sivrice (Hazar Gölü kıyısı, yaz turizmi ve dalış merkezi); Maden (bakır madenciliği tarihinin merkezi, Ergani-Maden bakır işletmeleri); Ağın (Keban Baraj Gölü kuzey kıyısı, kayısı ve balıkçılık); Alacakaya ve Arıcak (mermer ocakları ve dağlık tarım) çevre ilçelerin öne çıkanlarıdır. Buralarda diyetisyen yoğunluğu düşüktür; online danışmanlık çoğunlukla tek gerçekçi seçenektir.

03. Elazığ'da en çok aranan uzmanlık alanları

Şehir; genç üniversite nüfusu, krom-mermer madenciliği ve çimento-tekstil fabrikalarında vardiyalı çalışanlar, tarım işletmecisi aileler ve 2020 depremi sonrası psikososyal iyileşme sürecindeki geniş bir kesim nedeniyle belirli klinik başlıkları öne çıkarır.

Kilo yönetimi ve obezite

Elazığ'da obezite prevalansı ulusal ortalamanın hafif üzerinde; özellikle 40 yaş üstü kadınlarda ve vardiyalı çalışan erkeklerde belirgin. 2026'da öne çıkan yaklaşım; kısa süreli katı diyetler yerine maden vardiyasına, fabrika çalışma ritmine ve üniversite öğrenci yaşamına uyumlu, sürdürülebilir planlardır.

Tip 2 diyabet ve prediyabet

Beyaz ekmek, bulgur pilavı, orcik-gömme geleneği ve Baskil kayısısının kuru meyve olarak yoğun tüketimi nedeniyle Elazığ, tip 2 diyabet açısından orta-yüksek risk profiline sahip. CGM (sürekli glukoz izleme) sensörleri 2026'da özel klinik takibinde standart hâle geldi.

PCOS ve kadın sağlığı

Fırat Üniversitesi Tıp Fakültesi ve genç kadın nüfusu yönlendirmesiyle PCOS bir üst kategori uzmanlığa dönüştü. İnsülin direnci testi, karbonhidrat kalitesi, egzersiz entegrasyonu ve doğurganlık planı diyetisyen-jinekolog çalışmasının merkezindedir.

Bariatrik cerrahi sonrası takip

Fırat Üniversitesi Hastanesi, Elazığ Fethi Sekin Şehir Hastanesi ve Merkez'deki özel hastanelerde tüp mide ve gastrik bypass sayısı son beş yılda arttı. Ameliyat sonrası ilk 24 ay diyetisyen takibi kritiktir; Doğu Anadolu'nun içli köfte-gömme-pilav ağırlıklı sofra kültürü nedeniyle bariatrik hastaların protein hedeflerine ulaşmakta zorlandığı bir bölgedir.

Madenci, vardiyalı fabrika işçisi ve sporcu beslenmesi

Elazığ; krom (dünyanın en büyük krom rezervlerinden Guleman-Alacakaya), mermer, bakır (Maden ilçesi tarihi), çimento ve tekstil sanayisiyle Doğu Anadolu'nun en yoğun sanayi merkezlerinden biri. Vardiyalı çalışanların (gece-gündüz rotasyonu) sirkadyen ritim bozukluğu, öğün düzensizliği ve yeraltı çalışanlarında D vitamini eksikliği ayrı bir uzmanlık başlığıdır. Fırat Üniversitesi spor kulüpleri ve Elazığspor futbol takımı sporcuları için ayrı bir klinik kategori mevcuttur.

Öğrenci ve akademik personel beslenmesi

Fırat Üniversitesi'nin 35.000+ öğrencisi ve akademik kadrosu; öğrenci yurdu-KYK yemekhanesi menü okuma, bütçe dostu beslenme, gece geç öğün alışkanlığı ve sınav dönemi stres yeme davranışları açısından ayrı bir uzmanlık başlığıdır.

Deprem sonrası psikososyal beslenme desteği

24 Ocak 2020 Sivrice depremi sonrası özellikle Kovancılar, Sivrice ve Merkez'de görülen post-travmatik stres, uyku bozuklukları ve stres yeme davranışları diyetisyenlerin psikologlarla birlikte çalıştığı bir alandır.

04. Online mu, yüz yüze mi? — Elazığ için karar matrisi

Elazığ'da online-yüz yüze tercihi coğrafi dağınıklık, maden ve fabrika vardiya ritmi, üniversite takvimi ve mevsimsel Hazar Gölü turizmi gibi değişkenlerle şekillenir. Merkez'de yaşayan ve klasik iş saatleri olan bir danışan için yüz yüze klasik tercih; maden -fabrika vardiya sistemi nedeniyle geceleri çalışan ya da Baskil, Ağın, Alacakaya gibi merkezden uzak yerlerde yaşayan danışanlar için online tek gerçekçi seçenek. Yaz aylarında Hazar Gölü çevresine gelen yazlıkçılar için "tatil ortası bir seans + online takip" hibrit modeli yaygınlaşıyor.

05. Elazığ 2026 ücret aralıkları ve paketler

Aşağıdaki aralıklar; Diyetify'ın Elazığ'daki onaylı uzman profilleri üzerinden 2026 ilk yarı için hesaplanmış editoryal referans değerlerdir. Kişi, klinik ve program içeriğine göre değişebilir.

• Online tek seans (45–60 dk): 850–1.600 TL
• Yüz yüze tek seans (Merkez): 1.200–2.300 TL
• Yüz yüze tek seans (Kovancılar / Karakoçan): 1.100–2.000 TL
• 1 aylık takip paketi (online): 3.200–5.800 TL
• 1 aylık takip paketi (yüz yüze): 4.500–7.800 TL
• 3 aylık paket (bariatrik / diyabet / PCOS): 11.000–22.000 TL
• Sporcu / Elazığspor kampı paketi: 16.000–30.000 TL

Fiyat farkının en büyük belirleyicisi süre değil, takip sıklığı ve programın klinik derinliğidir.

06. Doğru diyetisyeni seçmek — EEAT rehberi

Google'ın 2026 arama kalite kriterleri (Experience, Expertise, Authoritativeness, Trustworthiness) yalnızca arama motorları için değil; danışan olarak sizin için de en iyi kılavuzdur. Elazığ'da uzman seçerken şu beş katmana bakın:

1. Diploma ve lisans: Beslenme ve Diyetetik lisansı, tercihen Fırat Üniversitesi, Hacettepe, Başkent, İnönü, Erciyes gibi köklü fakülteler.
2. Uzmanlık ve deneyim: PCOS, bariatrik, çocuk, diyabet, sporcu (Elazığspor deneyimi tercih sebebi) gibi tek bir alanda derinleşmiş.
3. Klinik referanslar: Fırat Üniversitesi Hastanesi, Elazığ Fethi Sekin Şehir Hastanesi ya da tanınmış özel klinikte deneyim.
4. Metodoloji şeffaflığı: Ölçüm yöntemi (biyoempedans, deri kıvrımı), takip aralığı ve iletişim kanalları net.
5. İnsani uyum: Maden vardiyası, fabrika çalışması, üniversite öğrenciliği, deprem sonrası iyileşme gibi Elazığ'a özgü yaşam ritimlerini planlayabilen.

07. Elazığ'da ilk seans nasıl geçer?

İyi bir ilk seans; kilo vermenizin değil, sizi tanımanın seansıdır. 45–75 dakikalık bir ilk görüşmede sağlık öyküsü, ilaç-suplement listesi, laboratuvar sonuçları (özellikle HbA1c, insülin, tiroid, D vitamini, B12, ferritin, lipid profili) ve tipik bir günün beslenme haritası birlikte çıkarılır. Elazığ'a özgü olarak; sabah gaygana (yağda kızarmış yumurta), gömme ekmeği-peynir- zeytin alışkanlığı, gün içi tatlı çay-orcik atıştırması, öğle içli köfte veya kuru fasulye- pilav ikilisi, akşam patila (yoğurtlu et yemeği) ya da işkembe içi, hafta sonu Hazar Gölü kıyısında balık (özellikle Şah balığı) veya Harput'ta Harput köftesi (Ali Nazik benzeri kızartma köftesi) mutlaka konuşulur. Bariatrik cerrahi geçirmiş danışanlar için protein hedefleri ve suplement takvimi baştan planlanır. Biyoempedans ölçümü, bel-kalça oranı ve kan basıncı ilk seansın rutin ölçümleridir.

08. Kronik hastalıklar için beslenme — Elazığ perspektifi

Tip 2 diyabet, hipertansiyon, dislipidemi, karaciğer yağlanması ve tiroid hastalıkları Elazığ'da en sık karşılaşılan başlıklardır. Diyabet takibinde bulgur pilavı-orcik-gömme üçlüsünün porsiyon-metod-sıklık açısından yeniden kurgulanması merkezî çalışmadır. Hipertansiyon için turşu, salamura zeytin, tuzlu Karakoçan peyniri ve tuzlu tulum peyniri tüketimi düşürülür. Karaciğer yağlanmasında en büyük müdahale şeker-eklenmiş içecekleri ve orcik-şerbetli tatlı tüketimini azaltmak; kayısı çekirdeği içi ve ceviz gibi kuruyemişleri sınırlı porsiyonla plana katmaktır. Editör tavsiyesi: kronik hastalık teşhisi almış hiçbir danışan; ilaç dozunu doktor bilgisi olmadan değiştirmemeli.

09. Sporcu, madenci ve vardiyalı çalışan beslenmesi

Elazığ; krom-mermer madenciliği (Guleman-Alacakaya dünyanın en büyük krom rezervlerinden), Maden ilçesindeki bakır madenciliği tarihi ve çimento- tekstil fabrikalarıyla Doğu Anadolu'nun en yoğun sanayi merkezlerinden biri. Vardiyalı çalışanların (gece-gündüz rotasyonu) sirkadyen ritim bozukluğu, öğün düzensizliği ve yeraltı çalışanlarında D vitamini eksikliği ayrı bir uzmanlık başlığıdır. 2026 yaklaşımı; gece vardiyasında hafif protein- sebze ağırlıklı öğün, ardından uyku öncesi 2-3 saatlik yeme yasağı, D3 (2.000-4.000 IU/gün) suplementasyonu, B12 takibi ve kafein tüketiminin vardiya bitiminden 6 saat önce kesilmesidir. Elazığspor futbolcuları, Fırat Üniversitesi spor kulüpleri (basketbol, atletizm, güreş) ve amatör fitness sporcuları için ayrı bir klinik kategori mevcuttur; günde 4-6 g/kg karbonhidrat, 1.6-2.2 g/kg protein, antrenman-öğün senkronizasyonu ve Ramazan orucu ile denk gelmesi durumunda iftar- sahur-antrenman planlaması bu alanın merkezidir.

10. Gebelik, çocuk ve yaşlı beslenmesi

Elazığ'ın demografik yapısı gebelik-emzirme, bebek ve çocuk beslenmesini önemli bir başlık hâline getirir. Gebelikte demir eksikliği anemisi, D vitamini eksikliği ve gestasyonel diyabet en sık üç sorundur; Fırat Üniversitesi kadın hastalıkları polikliniği ile uyumlu çalışılır. 0–2 yaş bebekte anne sütü, ek gıdaya geçiş ve BLW yaklaşımı; çocuk-adölesan grubunda okul kantinleri, orcik ve gazlı içecek alışkanlığı önceliklidir. Yaşlıda sarkopeni (kas erimesi), yeterli protein, D vitamini ve B12 takibi merkezidir; Elazığ'ın soğuk kış aylarında güneş ışığı yetersizliği nedeniyle D vitamini eksikliği yaşlı popülasyonda kritik önem taşır.

11. Vegan, vejetaryen ve bariatrik sonrası

Vegan-vejetaryen tercih Elazığ'da Fırat Üniversitesi öğrencileri ve genç akademik kadro arasında yükselen bir eğilim. Protein çeşitliliği, B12 takviyesi, demir emilimi ve omega-3 planlaması yerel diyetisyenlerin uzmanlaştığı başlıklar. Bariatrik cerrahi sonrası ilk 2 yıl; sıvı-püre-yumuşak-normal gıda geçişi, protein hedefleri (60–80 g/gün), vitamin-mineral takviyesi ve psikolojik destek multidisipliner bir takip gerektirir. Fırat Üniversitesi Hastanesi bariatrik ekibi ve Elazığ Fethi Sekin Şehir Hastanesi; diyetisyen ile psikolog-cerrah- endokrinolog üçlüsünü aynı klinik çatısı altında sunar. Elazığ'ın içli köfte-gömme-pilav ağırlıklı sofra kültürü nedeniyle bariatrik hastaların protein hedeflerine ulaşmakta zorlandığı bir bölge; bu nedenle proteinden zengin yerel alternatifler (yayla yoğurdu, süzme peynir, tavuk-hindi eti, Hazar Gölü balığı) plana entegre edilir.

12. Elazığ mutfağı: içli köfte, orcik, gömme, patila

Elazığ sofrası; Harput saray mutfağının, Doğu Anadolu köylü mutfağının, Kürt-Zaza mutfak geleneklerinin ve Fırat balıkçılığının kesişimidir. İçli köfte (Harput köftesi), orcik, gömme, patila, gaygana, sırın, işkembe içi, Harput köftesi (Ali Nazik benzeri), kelecoş, kutabi, kabak dolması, Şah balığı (siraz), Baskil kayısısı, Öküzgözü üzümü ve Palu balı bu mirasın belirgin başlıklarıdır.

İçli köfte (Harput köftesi) — Elazığ'ın simgesi

İçli köfte; ince bulgurdan yapılan dış katmanın içine kıyma-soğan-ceviz-baharat harcının yerleştirilip suda haşlanmasıyla hazırlanan Elazığ'ın coğrafi işaretli simge yemeği. Diyarbakır ve Şanlıurfa versiyonlarından farklı olarak Harput usulü suda haşlanır (yağda kızartılmaz) ve ekşili sos ile servis edilir. 100 g haşlanmış içli köfte yaklaşık 180-220 kcal içerir; kızartma versiyonda bu 280-320 kcal'ye çıkar. Diyet planında haşlanmış versiyon, haftada 1-2 kez 2-3 adet porsiyonla, yanına yeşil salata eşliğinde tercih edilir.

Orcik ve gömme — geleneksel tatlı ve ekmek

Orcik; ceviz içinin nişasta-şeker kaynatılmış şerbete batırılarak kurutulmasıyla hazırlanan, Elazığ ve Harput'un coğrafi işaretli geleneksel tatlısı. Gömme; sac üzerinde pişirilen, içi peynir- maydanoz-otlar ile doldurulmuş ince yufka ekmek. Orcik yüksek şeker içeriği nedeniyle diyabetli danışanlar için sınırlanır; bir parça (25 g) yaklaşık 110-130 kcal. Gömme kahvaltıda ideal; bir dilim (80 g) yaklaşık 200-240 kcal içerir, protein-yağ dengesi iyi olduğundan tokluğu uzatır.

Patila ve gaygana — kadim Harput yemekleri

Patila; yoğurtlu et yemeği; incecik doğranmış et -soğan-baharat karışımının pişirildikten sonra sarımsaklı yoğurt ile sunulmasıdır. Gaygana; yumurta-un-yeşillik karışımının yağda kızartılmış hâli; Elazığ kahvaltısının klasiği. Klinik planlamada; patilanın az yağlı yoğurt ile hazırlanması, gayganın az yağda pişirilmesi önerilir.

Baskil kayısısı, Öküzgözü üzümü ve Palu balı

Baskil kayısısı; Fırat kıyısında yetişen, Malatya kayısısından farklı olarak daha küçük ve yoğun aromalı çeşit. Öküzgözü üzümü; Elazığ'ın Harput bölgesine özgü, Türkiye'nin en önemli şaraplık üzüm çeşidi (%12-14 alkollü şaraplar üretilir). Palu balı; Palu ilçesindeki dağ florasından üretilen, çiçek balı sınıfında. Kayısı ve üzüm doğal şeker içeriği nedeniyle diyabet planında porsiyon sınırlanır; 3-4 adet kuru kayısı (25 g) yaklaşık 60 kcal ve 15 g karbonhidrat, 1 küçük salkım Öküzgözü (100 g) yaklaşık 70 kcal.

Şah balığı ve Hazar Gölü ürünleri

Hazar Gölü'ne özgü Şah balığı (siraz); yüksek omega-3 içeriği ve düşük yağ oranı ile diyet planında öne çıkan yerel protein kaynağı. Haftada 2-3 kez 150 g porsiyonla önerilir; ızgara pişirme, zeytinyağı-limon-otlar eşliği ideal.

13. Fırat-Harput geçiş ikliminin metabolik okuması

Elazığ; karasal Doğu Anadolu iklimi ile Akdeniz ikliminin geçiş kuşağında yer alır: kışlar soğuk (bazı yıllar -20°C'ye kadar düşen), yazlar sıcak- kuru (35-40°C), yıllık yağış 400-450 mm. Keban Barajı çevresinin mikroklimasi kışları kısmen ılıtır; ancak Merkez'in 1.067 metre rakımı ve Harput'un 1.240 metre rakımı kış aylarında sıfırın altındaki günleri baskın kılar; D vitamini eksikliği belirginleşir. Yaz aylarında Hazar Gölü kıyısındaki Sivrice çevresi 30-35°C ile nispeten serindir; Fırat Vadisi ise 40°C'yi geçer. Bu iklim salınımı; kışın sarkopeni-D vitamini eksikliği, yazın dehidrasyon -elektrolit dengesizliği gibi mevsimsel klinik başlıkları önplana çıkarır.

14. Yapay zeka ve 2026 beslenme takibi

2026'da yapay zeka; diyetisyenin yerini almadı, yanına oturdu. Diyetify'ın AI takip modülü; fotoğraftan porsiyon tanıma, CGM verisiyle otomatik öğün-glukoz korelasyonu, akıllı saat üzerinden uyku-adım-kalp hızı entegrasyonu ve haftalık trend raporlarıyla diyetisyen-danışan arasındaki iletişimi derinleştirir. Elazığ'daki tipik kullanım senaryosu: krom madeninde gece vardiyasında çalışan bir işçi; vardiya-öğün-uyku verilerini AI'ya yükler; sistem sirkadyen ritim uyumsuzluğunun kilo- insülin direnci üzerindeki etkisini raporlar; diyetisyen haftada bir 30 dakikalık online seansta bu verileri okuyup düzenlemeler önerir. Böylece geleneksel "beslenme torbası" yerine yaşayan, vardiya sistemine uyumlu bir plan ortaya çıkar.

15. Elazığ'a özgü sık sorulanlar

16. Editör kapanışı

Elazığ; antik Harput'un plato mirasını, Fırat'ın uygarlıklar taşıyan sularını, Hazar Gölü'nün masmavi tektonik yüzeyini ve Keban Barajı'nın modern Türkiye tarihine kazandırdığı enerjisini tek bir coğrafyada buluşturan Doğu Anadolu kentidir. Bu şehirde beslenme değişikliği yapmak; bir tabak yemeği değil, bir tarihsel-kültürel zenginliği ele almaktır. En iyi diyetisyen; sizi sofranızdan, üniversitenizden, madeninizden, fabrikanızdan ya da Harput'un rüzgârlı platosundan koparmayan, sürdürülebilir bir denge kuran uzmandır. Kilo, kan şekeri, laboratuvar sonuçları önemlidir; ama üç ay sonra hâlâ sürdürüyor olacağınız bir günlük ritim, bu sürecin gerçek çıktısıdır. Elazığ; içli köfte, orcik, gömme, patila, Baskil kayısısı, Öküzgözü üzümü, Palu balı, Hazar'ın Şah balığı, Harput'un gölgesi ve Fırat kıyısının serin akşamları ile bu ritmi kurmak için Doğu Anadolu'nun en zengin zeminlerinden birine sahip — mesele, doğru uzmanın eşliğinde bu zemini bir plana dönüştürmek.